Elektrofaka klariga terminaro
en Esperanto

Antaŭparolo

Dum la kompilado de ĉi tiu klariga terminaro mi klopodis uzi tiujn esprimojn, kiuj estas jam disvaste uzataj en la elektronika fako. La klarigoj ne ĉiam kongruas kun la Plena Vortaro, ĉar ĉi tie la klarigoj rilatas speciale al la elektroniko. Ekz. la vorto amplitudo povas esprimi ankaŭ mekanikan alternancon, tiel en PV oni povas legi ĝeneralan klarigon, uzeblan kaj por la mekaniko, kaj por la elektroniko.

Ankaŭ en la naciaj lingvoj ekzistas fakĵargonoj, MALLONGIGOJ, por ŝpari la tempon ĉefe en la parolado, kiam oni volas esprimi ion fakspecialaĵon. Tiel ankaŭ en esperanto oni havas rajton uzi tiajn esprimojn.

Titolvorto	Priskribo	Alia esprimo, MALLONGIGO, fakĵargono
A
A-tipa amplif(ik)atoro	Tia amplifatoro, kies elira signalo kopias la formon de la enira signalo. La kurento fluas dum la tuta periodo. Plejofte estas uzata por amplifiloj sonfrekvencaj. Ĝia rendimento estas malgranda.
AB-tipa amplif(ik)atoro	Tia amplifatoro, kies elira kurento fluas dum pli ol duona tempo de periodo, tial la formofiereco ne estas preciza. Ĝi ne ŝarĝas la antaŭan blokon (ŝtupon) kaj ties rendimento estas malgranda.
absorba ondomezurilo	Ilo por mezuri la radiofrekvencojn, kiu konsistas el bobeno kaj kondensilo, havanta kuplon lozan kun la mezurenda oscikvito.
absorbo	Estas tiu fizika fenomeno, kiam la energio (en elektro ekz. la kurento) transformiĝas al alia energio. Ekzemple la radioj, en la jonosfero parte, kliniĝas, parte absorbiĝas kaj transformiĝas al varmo.
adapta ŝtupo	Cirkvitero alĝustiga.
adapta peco	Peco por konekti antenon al la antenokablo.
adapta transformilo	Alĝustigas impedancon al la eniro aŭ eliro de cirkvito.	baluno
adaptilo	Konsistero, kiu alĝustigas unu al la alia du cirkvitajn ŝtupojn.
adaptoro	Helpilo kupli du diverssistemajn aparatojn.
adicia cirkvito	Tiu cirkvito diĝita, kiu adicias la duumajn (binarajn) impulsojn seriajn aŭ paralelajn signal-kombinojn.	adicilo
adicitoro	Tiu cirkvito per operacia amplifatoro, kiu adicias tiujn tensiojn, kiuj estas konektitaj al ties enirejoj. La elira tensio de la cirkvito adicitoro, lineare proporcias kun la algebra sumo de tiuj tensioj, kiuj estas ĉe la (ajn-nombraj) enirejoj.
admitanco	Grandeco egala al kvociento de la intenso de kurento trafluanta cirkviton per la interklema tensio (= inverso de la impedanco), simbolo: Y. Y = G +jB. [simenso]
aerbreĉo	Tiu spaco, kiu estas en nekontinua ferkerno, por malgrandigi la induktan valoron aŭ la kuplon inter du bobenoj.	aerofendo
aerkerno	Senferkerno. Bobeno ne havas ferkernon.
agord(ad)o	Tiu agado, per kiu oni variigas la valoron de konsistero, determinanta la funkcioreĝimon.	akomodo
agordbobeno	Tiu bobeno, kies indukton variige oni povas ŝanĝi la resonan frekvencon de la oscila cirkvito.
agordilo	(PV: Ilo por agordi instrumenton.)
akcela anodo	Tiu elektrodo en elektronika tubo, kiu akceligas la movon de la flugantaj elektronoj.
akcela relajso	Tiu relajso, kiu po paŝo altigas la bornotension de eletra motoro (ekz. en lokomotivo).
akcelita kontaktilo	Speciala kontaktilo, kies mekanika konstrukcio certigas pli rapidan transŝalton, ol tiu de la normalaj kontaktiloj.
akceptoro	Fremda atomo, eniĝinta en duonkonduktanton, kiu akceptas la alvenantajn elektronojn, tiel havas gravan rolon por la kreado de kondukto.
akomodo	Kiam oni serĉas radioelsendon en la radioaparato, tiu akomodas (ĝustigas) la ricevilon al la frekvenco portanta de sendatoro. La homoj simile agadas kiam serĉas televidilan dissendon. Teknike oni agordas oscikviton, variige aŭ la kapaciton, aŭ la indukton.
akordumo	Eco de iu nova sendosistemo en la radio ka TV-tekniko, kiu ebligas la ricevadon de la nova, pli evoluinta tekniko per la malnovsistema aparato, memkompreneble per la parametroj de la malnova sistemo. Diversaj konsisteroj, aparatoj povas funkcii kune, aŭ tiuj povas anstataŭigi unu la alian.	kompatibileco
aktiva filtrilo	Tia filtrilo, kiu enhavas aktivan (amplifan) konsisteron. Estas uzata plejofte en la sonfrekvencaj cirkvitoj per amplifilo analoga integrita cirkvito (IC).
aktiva kontaktilo	Tiu kontaktilo de relajso, kiu en la vico de kontaktiloj en cirkvito, apartenantaj al diversaj aliaj relajsoj, laste fermas aŭ unue malfermas la cirkviton.
akuero	Unu akumulatorĉelo.
akumulilo	Tiu kurentofonto, en kiu estas konservita (ŝargita) elektroenergio en kemia formo. (PV: Aparato por amasigi provizon de elektro kaj ĝin redoni laŭvole.)	akumulatoro akuo
akustika lenso	En kapaŭskultilo fokusigas la sonon al decida punkto.
akustika rekuplo	Se de la elirejo de amplifilo estiĝas pozitiva rekuplado al sia enirejo, la amplifilo ekscitiĝas. Rekuplo povas esti ne nur elektre, sed akustike de la laŭtparolilo al la mikrofono. Ĉi tiu fenomeno povas okazi inter radia dissendilo kaj ricevilo.
akuŝargilo	Cirkvito, per kiu oni povas ŝargi (kolekti) elektran energion en akumulilo.
akvoelektrolizo	Elektrokemia procezo, per kiu oni povas disiigo la akvon al hidrogeno kaj oksigeno.
alterna kurento	Oni parolas pri alterna kurento, kiam la ŝargoportantoj movas alterne al ambaŭ direktoj. (PV: Kurento karakterizata per rapida sinsekvo de pozitivaj kaj negativaj alternancoj, dum kiuj la kurento trafluas tien kaj reen.)	ambaŭdirekta kurento
alternanco	Duonperiodo de iu regule sinsekva alterna signalo. (PV: Duonperiodo de alterna fenomeno.)
alternatoro	Mekanika kurentofonto, produktanta alternan kurenton.
alterna tensio	Tiu tensio, kiun la fluanta kurento alterna estigas sur la rezistanco de cirkvito. Tiu tensio, kiun la rotacia kurentofonto (generatoro) polusŝanĝe generas.
alternkurenta rezistanco	Tiu rezistanco, kiun montras la konsistero nur kontraŭ alterna kurento. La alterna rezistanco estas nomata simple reaktanco, kiu povas esti, kaj kapacita, kaj indukta. La reaktanco dependas de la frekvenco.	reaktanco
altfidela	Kvalite preciza. La funkciado de cirkvito/aparato estas tre stabila, tenante la difinitajn valorojn.
altfrekvenco	Tiuj frekvencoj, kiuj apartenas al intervalo, kiu estas post la 10^5Hz (pli grandaj ol la ultrasonfrekvencoj). El radiodissenda vidpunkto altfrekvenco estas tiuj inter la 3 – 30 MHz. Grava propreco de tiuj frekvencoj, ke respeguliĝas de sur la jonosfero.
altirdaŭro	Tiu tempo, kiu estas bezonata por funkciigi relajson el bazo ĝis ekscita (firmtena) pozicio.
altpasa filtrilo	Tiu filtrilo, kiu traigas signalojn nur super decida frekvenco. La malpli altajn frekvencojn tio amortizas forte, do ne traigas. Konsistas el kondensilo(j) kaj bobeno(j), eble tio havas ankaŭ rezistilo(j)n.
amatoro	Ulo, kiu faras radiodissend-ricevon ŝatokupe.	radioamatoro
amortizi	Mildigi elektran signalon. Estas kontraŭefiko al la amplifo. Ĝia mezurunuo estas la decibelo (dB). (PV: Malpligrandigi la sinsekvajn oscilojn de vibrado.)
amortizilo	Konsisteraro el pasivaj elementoj por mildigi ekz. la sentivecon de mezuriloj, por eviti la generon de riceviloj kaj amplifatoroj. Plejofte estas farita el rezistiloj, atente pri la enira kaj elira impedancoj.
ampermetro	Instrumento, per kiu oni povas mezuri la intensonivelon de la kurento. (PV: Aparato por mezuri la intensecon de kurento.)	ampermezurilo
ampero	Baza mezurunuo de la kurent-intenso en la internacia sistemo de mezurunuoj (SI); simb.: A. Difino: Unu ampero estas la kurento kiu produktas magnetan forton de 2x10^-7 N metre inter du paralelaj senfinaj konduktantoj de neglektebla kversekcio je distanco de unu metro. (PV: Mezurunuo de intenseco de elektra fluo: unu ampero estas la intenseco de fluo, kiu transportas unu kulombon dum unu sekundo.)
ampervolvo	Grava dateno de relajso, kiu esprimas la bezonan kurentointenson po volvo, por ekfunkciigi aŭ malfunkciigi tiun. La minimuma valoro estas tiu kurentointenso, kiu estas minumume bezonata por la ekfunkciigo, kaj la maksimuma valoro esta tiu kurentointenso, ĝis kiom devas malintensigi la kurenton por la malfunkciigo de relajso.
amplif(ik)ad regulilo	Plej ofte uzata estas la reostato.
amplif(ik)a koeficiento	Propreco de aktiva konsistero, kiu determinas la kapablecon por amplifi elektrajn signalojn.	betao
amplif(ik)atoro	Cirkvito, kiu havas aktiva(j)n konsistero(j)n por pligrandigi amplitudon de tensio aŭ kurento. (PV: Aparato por pligrandigi la amplitudon de elektraj osciloj kaj kiujn oni ĝenerale ricevas kun tre malforta intenseco: ekzistas altfrekvencaj, malaltfrekvencaj, magnetaj, rezistancaj kaj transformatoraj amplifikatoroj.)
amplif(ik)i	(PV: Plifortigi elektrajn oscilojn.)
amplif(ik)o	Efiko, per kiu oni grandigas la intenson de la tensio aŭ kurento.
amplifilo	Aktiva konsistero, kiu havas proprecon amplifan. Ekz. la transistoro, la plej multaj elektronikaj tuboj.
amplitudo	Maksimuma valoro mezurata inter la du polusoj de la alterna kurento aŭ tensio. (PV: Maksimuma valoro de unu alterna grando ĉe ĉiu alternanco.)
amplitudo-modulado	Tiu proceso, per kiu oni variigas la amplitudograndecon de elektra signalo. Estas uzate ĉe la radiodisendado.
ampolo	Lumigilo, en kiu estas bruligata metalfadeno (filamento). Tiun konsisteron inventis T.A. Edison. (PV: Elektra lampo.)
analoga	La diversajn karakterizojn daŭre detekta aŭ variiga maniero. Daŭre variiĝa signalo. Ĝia inverso estas la diĝita, kiu reprezentas konkretajn numerojn. (PV: Simila, laŭ kelkaj rilatoj, al alia afero de malsama speco; parte simila: la flugiloj de vesperto estas organo analoga, sed ne simila, je la flugiloj de birdo.)
analog-diĝita transformilo	El analoga signalo faras diĝitan signalon. La eniran signalon la AD transformilo modelas po tempe kaj ties grandecon reprezentas per numeroj.	AD transformilo
analoga amplifilo	Cirkvito, kiu povas amplifi analogajn elektrajn signalojn.
analoga cirkvito	Tiu cirkvito, kiu prilaboras daŭre ŝanĝantajn elektrajn signalojn. Kontraŭa maniero estas la diĝita elektroniko.
anjono	Jono kun negativa ŝargo.
angula levumilo	Mekanika parto de relajso, sur kio baskulas la vekto, tiel movige la kontaktilojn.
ankro	Relajsa konsistero mekanika, kiu movas al la ferkerno dum la ekscito pro la magneta kampoforto. Al ĉi tiu konsistero estas ligitaj la kontaktiloj movantaj.
anodo	Pozitiva elektrodo de la elektraj konsisteroj. (PV: Pozitiva elektrodo de pilo.)
anstataŭiga cirkvito	Estas kapabla modeligi (imiti) la funkciadon de la praktika cirkvito.	modelcorkvito, provcirkvito modelo
antaŭsigo	(+), (–)	Diru: (+) plus (–) minus
antenbobeno	Bobeno, kiu apartenas al tiu resonilo, kiun oni agorde povas akomodi la altfrekvencan cirkviton al la ĝusta frekvenco, apartenanta al la sendata aŭ ricevata ondolongo.
antengajn(ec)o	Kvociento de la disradiita kaj la enkondukita puvumoj.
antenkurento	Tiu kurento, kiu fluas de la finamplifatoro al la anteno.
anteno	Kondukto por disradiadi aŭ kaptadi la elektromagnetajn ondojn. Estas uzata ekz. ĉe la radia, televidila kaj poŝtelefona tekniko. (PV: Konduko, plej ofte el drato, por disradiadi la ondojn de radioelektra sendstacio aŭ por kapti la ondojn de aliaj radiostacioj.)
antenoalĝustigo	Anteno tiam funkcias en harmonio kun la nutrokablo, se la sistemo estas en resonado. Tiun oni povas atingi tiel, ke la reaktancon forigas ĉe la konektopunkto. Se la reaktanco estas indukta, tiam oni konektas kondensilon sur la nutrokablon, kaj se tiu estas kapacita, tiam estas enmuntita bobeno serie kun la kablo. En resono restas nur la radia rezistanco, kiu ne certe egalas kun tiu de la nutrokablo, tial devas uzi transformilon por eviti la starantajn ondojn.
antenoimpedanco	Ĉiu anteno ĉe la konekta punkto havas impedancon dependantan de la frekvenco. Tiu impedanco konsistas el du partoj: el radia rezistanco kaj el kapacita aŭ indukta reaktancio. La anteno tiam resonas, se la reaktanco estas nulo kaj la impedanco egalas kun la radia rezistanco.
antenopolarigo	La polarigon de anteno determinas la fortolinioj de la elektromagnetaj ondoj. La polarigo povas esti lineara, aŭ rondforma. La lineara povas esti plejofte vertikala, aŭ horizontala. Sed estas konata la interpolara, kiu estas inter la vertikala kaj la horizontala polaroj. Grava estas la polarigo (direkto) de la disradiilo (anteno), ĉar la fortokampo paralelas kun tio. Do. la vertikala anteno estas vertikale polarigita, la horizontala drat-, aŭ stango-anteno estas horizontale polarigita. La inversa polarigado inter la sendilo kaj la ricevilo povas okazigi 30 dB amortizon (gajnoperdon). Ankaŭ la disvastiĝo dependas de la polarigo. La vertikale polarigita anteno estas pliefika por la ondoj surfacaj, kaj la horizontale estas pli efika por la spacondoj.
anteno-terkonekto	Estas antenoj, kiuj povas funkcii nur kun terkonekto bonkvalita. Estas aliaj por kies funkciado ne estas bezonata. Ĝenerale por la simetriaj antenoj oni ne uzas terkonekton. La bonkvalita terkonekto por rekta kurento ne estas konvena por altfrekvencoj. Ekz. trolonga terkonektilo ne efikas.
aparato	Kompleksa cirkvitaro por konkreta celo. (PV: Kunaĵo de objektoj aŭ instrumentoj servanta por plenumi ion: telegrafa aparato, aŭtomata disdona aparato.)
apartiga reljunto	Speciala relligilo, kiu elektre disigas du relcirkvitojn.
apiko	Esprimas en ecaro, ke kiel intense grandiĝas aŭ malgrandĝas ia karakterizo de elektrosignalo de konsistero. (PV: /apiki/ Krute vertikala.)
apogita relajso	Relajsoparo, kiuj estas kunligitaj mekanike. La mekanismo certigas plu la aktivan pozicion po relajso alterne post la elŝalto de kurento.
aretacio	Kvalito, kiu montras la stabilecon de mekanika konsistero en ripoza stato. Ekz. kontaktilo de ŝaltilo, relajso, senzoro ktp.
arbocirkvito	Cirkvitoreto konsistanta el konektiloj de relajsoj. Tiu cirkvito havas unu enirejon kaj plurajn elirejojn. La tuta cirkvito enhavanta „n” relajson povas havi 2^n elirejon. El inter la elirejoj ĉiam nur unu povas konektiĝi al la enirejo en difinita relajsofunkcia kombino.
arko	Daŭra elektra sparko, ekz. ĉe veldado inter la elektrodo kaj la veldata objekto. (PV: Luma arko formiĝanta inter du apartigitaj karbaj polusoj.)
armaturo	Tiu bobeno de la generatoro, kiu donas elektran energion, en ku indukiĝas tensio. (PV: Fera peco, kiu fermas la magnetan cirkviton.)	induktato
ASCII	American Standard Code for Information Interchange, t.e. «Usona norma kodo por informinterŝanĝo»): sepbita kodo por prezenti tekstajn datumojn, oficialigita en 1963, disponebla en la pliopo de la nunaj komputiloj.	askio
atomo	Plej malgranda materiero, ne videbla per okuloj sen helpilo. La atomo konsistanta el kerno ĉirkaŭata de elektronoj. Mem la kerno konsistas el protonoj kaj neŭtronoj. (PV: Plej malgrandega materio konsistanta el pluraj elektronoj turniĝanzaj ĉirkaŭ unu protono.)
aŭskultilo	Eta laŭtparolilo, kies sonon oni povas aŭdi nur tiun tenate sur la orelo(j).
aŭtenti(ki)go	Alĝustigo de instrumento por mezuri precizan valoron.
aŭtomata frekvencoteno	En cirkvito estas aŭtomate agorda tiu konsistero , kiu determinas la frekvencon.	AFT
aŭtomata regado de amplif(ik)ado	Cirkvita maniero alĝustigi la amplifadon por la enireja signalintenso. Ĝi estas uzata ĉefe en ricevatoroj pro la ne stabila antenosignalo.	ARA
aŭtomato	Maŝino, instalaĵo ktp., kiuj funkcias sen homa manipulado. (PV: Aparato, kiu funkcias per mekanismo sen bezono de homa direktado.)
aŭtotransformilo	Dratŝpara transformilo, en kiu la bobenoj primera kaj sekundara parte estas sama. Tiu tipa transformilo ne certigas disigon galvanan inter la primera kaj la sekundara cirkvitoflankoj.	ŝpartransformilo
B
bakelito	Artefarita materio, izolanta substanco, konsistanta ĉefe el karbolo kaj formolo, tre ofte uzata en la elektrotekniko. (PV: Izolanta substanco konsistanta ĉefe el karbolo kaj formolo, tre ofte uzata en elektro kaj radio.)
bakelitplato	Platforma objekto el bakelito.
bakvard-diodo	Speciala tuneldiodo, en kiu la tn. „Esaki-kurento” estas tiom malintensa, ke ĝia karakterizo ne havas malsupreniĝan parton. Pro tio en la malfermdirekta reĝimo ĝis iom da tensionivelo ne fluas kurento. Sed en malfermdirekta reĝimo pro la zener-efiko jam tre malaltaj tensioj povas flui tre intensa kurento. Tial la bakvard-diodo havas inversan karakterizon rilate al la normaldiodo.	inversa diodo
balanc-modulatoro	Simila estas al la ring-modulatoro, sed ĉi tie oni povas reguli, fari balancon per reostato, la frekvencon de la elira signalo ĉu tio estu la sumo aŭ la diferenco de la eniraj frekvencoj.
balun-tranformatoro	Larĝbenda, impedanca kaj simetriatransformilo. Koeficiento de la impedanco-transformado estas 4 : 1.	baluno
bananŝtopilo	Kontaktilo sur la fino de mezurilfadeno.	ŝtopilo
barbobeno	Limitas la intenson de la frekvencohavaj kaj impulsoformaj kurentoj. Kontraŭ la rekta kurento ĝi havas malgrandan, oman reziston. Estas fabrikata por sonfrekvencaj kaj por radiofrekvencaj alternaj kurentoj. Por radiofrekvenco estas uzata aerkerna bobeno, kaj por la sonfrekvenco ferkernohava. L plej efika por barboneno estas la toroidtipa.
bartensio	Povas esti minimuma aŭ maksimuma, kiun valoron la tensio ne povas trapasi.	stabiligita tensio, soljlotensio
bartransformilo	Alĝustigas impedancon en malaltfrekvenca intervalo, samtempe limite la ĵamon de la altfrekvencaj aŭ impulsaj influoj.
basa tensio
baskulŝaltilo	Tia ŝaltilo, inter kies pozicioj la transiro okazas abrupte.
baskultensio	Tiom da tensiointenso, ĉe kiom la tiristoro, triako, dinistoro, diako enŝaltiĝas.
baterio	Kurentofonto, havanta pli ol unu piloĉelojn. (PV: Grupo de elektraj piloj)
baŭdo	Informtransiga rapideco. La nombro de baŭdo reprezentas la impulsonombron transigan dum unu sekundo.
baŭdoto	Kodsistemo konsistanta el po kvinaj unuoj. Uzata tio por la telegrafoj.	kvinopa kodo
bazfrekvenco	Tiu frekvenco, ĉe kiu cirkvito, oscirkvito, aŭ anteno resonadas. Ties multobligaj frekvencoj estas la superharmonoj. Ĉe pura sinuso estas nur la bazfrekvenco, sed en la praktiko tia ne ekzistas. Pli ol komplika iu signalo, des pli harmonojn tiu havas.
bazo, bazpunkto	Komuna punkto, al kiu rilatas la diversaj nutro kaj regtensio de cirkvito.
bendo	Frekvencointervalo	frekvencozono
bendobasa filtrilo	Filtrilo, kiu transigas malaltfrekvencajn signalojn.
bendoetendigo	Larĝigo de la frekvencozono.
bendolarĝo	Grandeco de la transiga frekvencointervalo.
bendotrateno	Esprimas tiun bendolarĝecon de signaloj, kiun elektronika ŝtupo povas transporti sen malaltiĝo de intenso kaj sen distordograndiĝo.
betao (=h21)	Kurentamplifa koeficiento de transistoro emiterkonektita. Esprimas la proporcion inter la bezkurent-ŝanĝo kaj kolektorkurent-ŝanĝo, dume la kolektortensio estas konstanta.	amplif(ik)eco
bezo	Regelektrodo de transistoro.
biasi	Anticipe ĝustigi la reĝimon de iu (plej ofte aktiva) elektra elemento, movante ties laborpunkton en sensignala reĝimo.	preagordi
biastensio	Konstanta unudirekta tensio, liverata al la rega elektrodo (grido, bezo, giĉeto). Kun ĉi tiu tensio estas agordita la laborpunkto en la sensignala reĝimo.
bildoregada ŝtupo	Cirkvito en la televidila tekniko, kiu regas rekte la katodon de la kineskopo kaj servas sinkronsignalojn por la defleksigaj ŝtupoj.
binara	Numersistemo, kiu nur du ciferojn 0 kaj 1 havas.
bito	La plej malgranda datumelemento en la komputora tekniko.
bitoko	Datumelementoj, bitserio. La komputoroj unu bitokon uzas kiel unuo. La unuo ĝenerale havas ok bitojn.	bajto
blokanta oscilatoro	Estas grava diferenco rilate al la jam konataj indukto-kuplitaj osliatoroj, ke ĉi tipa cirkvito ne oscilas senhalte. Se la bezcirkvita RC valoro estas granda, tial la boneca faktoro estas malgranda, tiel povas okazi, ke la cirkvito start-stop funkcias periode. En ekstrema kondiĉo, plumalgrandige la bonecan faktoron, povas okazi tiel, ke la oscilatoro ekscitas nur dum unu impulso. Poste ĝia ekscito haltas. Ĉi tipa oscilatoro estas uzata plejofte en la TV tekniko kaj ĉe la komputilmonitoroj.
bloko	Funkcia unuo.	modulo
blokskemo	Nedetala cirkvita skemo. Estas uzata nur por klarigi la globalan funkciadon. Ĉi tiu desegnaĵo ne montras la unuopajn konsisterojn.	blokfiguro
bobenkadro	El izolanta plato fabrikita kadro, kiu kuntenas la bobenon.	bobentenilo
bobenkorpo	Mem la bobeno, sen kadro.
bobeno	Survolvita drato, kiu povas esti memtenanta aŭ enkadra. (PV: Speciala aranĝo konsistanta el cilindro ĉirkaŭvolvita per elektra fadeno.)	induktilo
boneca faktoro	Numero, kiu montras la kvaliton de cirkvito.
borno	Konektopunktoj por nutri cirkviton.
bornotensio	Tiu tensio, kiu estas mezurebla ĉe la konektopuntoj de la nutroeniro de cirkvito.
bremsogrido	Speciala grido en elektronika tubo, kiu limitas la movon de la elektronoj.
bronzfrotilo	Speciala kontaktilo en motoro aŭ en generatoro certigi konekton al la rotoro.
bruo	Tiu signalo ĵama, kiu ĉeestas apud la utila signalo. (PV: Aro de konfuzaj sonoj.)
bruogeneratoro	Elektronika aparato, servanta signalojn por mezurado.
bruoreduktilo	Tia cirkvito, kiu malgrandigas la bruosignalon.
bruotensio	Tiu alterna tensio, kiu estas mezurebla apud la unudirekta tensio. Tiu alterna tensio estas superponata sur la unudirekta tensio.
B-tipa amplifatoro	Tia amplifatoro, kies elira kurento fluas nur dum duona periodo, tial la signalo estas grave distorda.
bufroŝtupo	Interŝtupo, kiu mildigas la kontraŭefikon inter la antaŭa kaj la sekva ŝtupoj. Servas ekz. la impedanco-adaptadon.	bufro
burst-signalo	Uzata en la TV tekniko kolora ĉe la NTSC kaj PAL sistemoj.	kolorreganta signalo
C
C-tipa amplifatoro	Tia amplifatoro, kies enira kurentointenso estas pli malalta ol la duono de la maksimuma amplitudo. Tial ĉi tipa amplifatoro havas tre grandan distordon. Por linera amplifado ĝi ne estas konvena, sed ties avantaĝo estas la bona rendimento.
ciferdisko	Sur la malnovtipaj telefonoj tiu disko, kiun turnige oni povas fari telefonvokon.
cifereca indikatoro	Tia tipa indikilo, kiu kun ciferoj montras la indikendan nombron.	ciferindikilo
cirkvita panelo	Tiu panelo, kiu estas farita el kuprokovrita bakelitplato.	panelo
cirkvita skemo	Desegnaĵo pri la cirkvito, montrante la konsisterojn kun ĝiaj kunligoj.	skemo
cirkvitbreĉilo	Konsistero, kiun povas trarompi supertensio, tiel ŝunte defendas la aparatojn kontraŭ difektiĝo aŭ/kaj elektrokutiĝo.	sparkobreĉo
cirkvito	Aro de interkonektitaj elektronikaj konsisteroj, tra kiuj fluas elektra kurento pro la alkonektita tensio. (PV: La tuto de konduktiloj, aparatoj kaj maŝinoj, tra kiuj trafluas la elektra kurento. )
Ĉ
ĉasio	Panelo, sur kiu oni lokumas la konsisterojn kaj konstruelementojn de cirkvito.	muntopanelo
ĉelotensio	Bornotensio de unu akumulatorĉelo. Tiu tensio havas valoron nominalan ĉe acidaj akumulatoroj 2V. Ĝia minimuma valoro estas 1,83V kaj la maksimuma valoro estas 2,7V. Tiu tensiovaloro, kiam komenciĝas gaseliĝo estas 2,4V.
D
D/A konvertilo	Diĝita / Analoga konvertilo estas tia cirkvito, kiu transformas la signalojn diĝitajn al signaloj analogaj.
darlington-konekto	Amplif(ik)atoro per du kunkonektitaj transistoroj. La enira signalo estas konektita al la bezo de unua transistoro, kies emitero rekte konektiĝas al la bezo de dua transistoro. La kolektoroj estas kunkonektitaj. La suma amplifeco estas la multobla amplifeco de la du transistoroj.
debranĉo	Tiu punkto de cirkvito al, kiu aŭ de kiŭ la kurento povas flui pli ol unu direkto.	elbranĉo nodo
decibelo	Mezurunuo, kiu esprimas la proporcion inter la enira kaj elira kurento, tensio aŭ povumo, rilate al decida frekvenco. Tiu esprimas ekz. la amortizon. La baza mezuruno estas la „belo” (Bell), sed tio estas tro granda valoro, tial estas uzata ties dekono, nomata decibelo.
defaldaŭro	Tiu tempo, dum kiu la relajso el aktiva pozicio transiras al trankvila (baza) pozicio.
defazigo	Se du alternaj signaloj ne estas en ĝusta koincido. Ĝiaj diferenco povas atingi la duonperiodon. Se la defazigo estas ĝuste duonperioda la signaloj estas en kontraŭa fazo.
defazigilo	Cirkvito, kiu modifas la fazon de la enira signalo.
deforiga kapeto	Estas tiu konsistero en magnetofono, per kiu oni povas forigi la informojn desur la rubando.
defleksiga bobeno	Tiu bobeno sur ikonoskopo, per kiu eblas krei tian elektromagnetan kampon, kiu povas fleksigi la vojon de la elektronoj flugantaj.
defleksi	Influi la vojon de la flugantaj elektronoj en ikonoskopo.
degeneritaj osciloj	Oscilo, kies intenso daŭre amortiziĝas.	dubloj
dekatrono	Speciala elektronfaska tubo por kalkuli impulsojn laŭ la dekuma sistemo.
dekodilo	La antaŭe koditan signalon rekodas al la originala formo.
dekremento	(PV: Nombro, kiu karakterizas la amortizon de osciloj.)
deltoforma konekto, Δ-konekto	Alkonekta sistemo ĉe la trifaza nutrado. La tri bobenoj estas deltaforme kunmuntitaj. „Δ”	triangula konekto deltokonekto
delto-modulado	Speciala impulso-modulado, kies esenco estas tio, ke ne la momenta transportenda valoro estu kodita, sed la ŝanĝo rilate al la antaŭa signalero. Ju pli ofta estas la modeligado, des pli preciza estas la ricevata signalo.	DM
demodulado	Deigo de la modulo de la radiofrekvenca signalo. La demodula cirkvito dependas de la tipo de modulado.
depolarizilo	Pozicioŝanĝilo de polareco.
detektilo	Rektifiga konsistero. (PV: Aparato por pruvi la ĉeeston de elektraj ondoj: ekzistas diversaj detektiloj: kristala, magneta, valva ktp.)	detektoro
devoro	Tiu elektrodo de FET-oj, al kiu movas la ŝargoportantoj.	defluilo
diafona	(PV: Trairebla per lumradioj, sed ne travidebla.)
diafonio	Tiu fenomeno, kiam signalo de iu cirkvito aperas en alia, aparta cirkvito. Ekz.: en iu stereosistemo la signalo de la unua kanalo aperas ankaŭ an la alia. Mezurata per decibeloj.
diagramo	Grafikaĵo pri datenoj. (PV: Grafiko prezentanta la variojn de algebra funkcio de fizikaj grandoj.)
diako	La diako estas du dinistoro kontraŭdirekte en paralela konekto (antiparalela cirkvito) en komuna kristalo. Simetria dinistoro.
diamagneto	Ĉiu materio, kies permeablo (μr) malpli ol 1, estas diamagneto. μr = 1 permeablon havas la vakumo. Tia materio estas ekz. la ligno, arĝento, parafino ktp.
dielektrika konstanto	Materia propraĵo, kiu reprezentas la grandecon de polarizado pro elektra kampo en la izojaĵoj. Tiun numeron, kiu montras la diferencon (malgrandiĝon) kompare al la vakuma fortoefiko, oni nomas dielektrika konstanto, kaj signas per la greka litero ε (epsilono). Ĉi tiu dielektrika konstanto konsistas el du partoj: el la dielektrika (absoluta) konstanto de vakumo (el ε0 ), kaj el la relativ-dielektrika konstanto εr, kiu konstanto montras la diferencon kompare al la vakuma absolut-dielektrika konstanto. ε = ε0 · εr La ε0 havas konkretan kvanton ε0 = 8,86 · 10-12 As/Vm	permitivo dielektra konstanto
dielektrika perdo	Estas izolantaj materioj, kiuj en elektra kampo varmiĝas pro la perdoj, kaj estas aliaj kiuj ne. La dielektrika perdo ĝenerale intensiĝas pro la frekvencoaltiĝo, sed ekzistas ekscepto, ekz. „nylon” (nejlo)	dielektra perdo
dielektrika rezistanco	Rezistanco de la izolaĵo.	dielektra rezistanco
dielektrika stabileco	Propreco de izolaĵo, montrante tion, kiom altan tension kapablas elteni sen trarompo.	dielektra stabileco
dielektrika trarompo	Se sur la dielektriko estas konektita pli granda tensio ol, kiun ĝi povas elteni, tiam la izolanta materio komencas kondukti, trarompiĝas. La trarompa tensio estas kV nivela. La trarompo difektigas la solidajn materiojn.	dielektra trarompo
dielektriko	Elektra izolaĵo por kabloj, kondensiloj, bobenoj. La materio povas esti papero, gumo, vitro, plasto ktp. (PV: Substanco, kiu ne kondukas elektran fluon.)	dielektro
diferenciatoro	Diferencia cirkvito per integrita cirkvito.
diferenceca amplifatoro	Tia cirkvito, kiu amplifas la diferencon de du signaloj. Estas aplikata ofte en integritaj cirkvitoj. Se la du eniraj signaloj havas egalan intenson, tiam la elira signalo estas nulo.
diferenceca kondensilo	Tia variebla kondensilo, kiu havas du statorojn kaj unu rotoron. Kiam turnige la rotoron la kapacito de unu parto grandiĝas, la alia malgrandiĝas.
diferenceca regado	Regadmaniero de la diferencecaj amplifatoroj. En ĉi tiu okazo ambaŭ regelektrodojn regas diversaj signaloj rilate al la terpunkto.
diferencia cirkvito (ŝtupo)	Kvarpoluso, al kies eniro konektita tensiosalto (ortangulo) ĉe la eliro aperas diferencie. Kiam la enira tensio estas enŝaltita la elira tensio tuj atingas sian maksimuman valoron, sed poste laŭ la tempokonstanto logaritme malgrandiĝas.
difuza kurento	En la praktiko la duonkonduktaj materioj ne estas homogenaj. Vere la malpurigaĵo estas malhomogena, tial la plimovkapablaj negativaj ŝargoportantoj faras movon ne hazardan, sed plenigas la terenon egalmezure. Tiun movecon de la j, kiun estigas la diversa malpuraĵ-koncentriteco, oni nomas difuza kurento.
difuza tensio	La ŝargoj, ĉe ambaŭ flankoj de junto, estigas potencialmuron. Pro la potencialmuro la dominaj ŝargoportantoj jam ne povas plu difuzi. Inter la du finoj de la kristalo estiĝas potencialdiferenco, do tensio, kiun tension oni nomas difuza tensio (Udif). La difuza tensio de la siliciobazaj transistoroj estas 0,6 – 0,7 V, kaj ĉe la germaniobazaj estas 0,2 – 0,4 V.
difuzo	Fenomeno en kiu gaso, lumo, varmo disiĝas al ĉiuj direktoj.
diĝita	Konsistanta el diskretaj parametro-valoroj. Difinas tiajn kvantojn, kiuj havas decidajn valorojn dum siaj ŝanĝoj sen daŭreco.
diĝita cirkvito	Ĉiu cirkvito, kiu funkcias laŭ la diĝita maniero; ekz. multivibratoroj, logik-elementoj ktp.	logika cirkvito
diĝita indikilo	Indikilo, kiu kun ciferoj montras la indikatajn valorojn.
dinamika agordo	Ekz. ĉe nutrilo estas grava la tensioagordo. Se tiu agordo reagas kontraŭ rapidaj ŝanĝoj, tiam ni povas diri, ke la dinamika agordo estas bona. La manko de la dinamika agordo povas okazigi difekton en la nutrata cirkvito.
dinamika karakterizo	La ĝeneralaj ecaroj ĉe unudirektaj kurentoj montras la karakterizojn de la aktivaj konsisteroj (elektronikaj tuboj, transistoroj). Ĉe alternaj kurentoj estas gravaj diferencoj, tial oni komencis uzi ankaŭ la dinamikecajn karakterizojn, kiuj estas pli kapablaj montri la dumfunkciadajn situojn.
dinamika laŭtparolilo	Estas tia ilo, kiu la alternan kurenton transformas al sonvibrado. La kurento trafluas bobeneton, metita tio en konstantan magnetan kampon. Sur la bobeneton estas kuplita membrano, kiu movigas la aeron.
dinamika mikrofono	La sonvibrado movigas la membranon, kio movigas bobenon en konstanta magneta kampo, tiel induke tension.
dinamikeca zono	Ĉe ricevatoroj kaj amplifatoroj estas tiu intervalo de sonforto, en kiu la sono ankoraŭ estas sendistorda.
dinamo	Tiu elektromekanika kurentofonto rotacia, kiu eluzas la efikon dinamo, dum la transformado de la mekanika energio al elektra energio. (PV: Maŝino de rotacia indukto, kiu aliformigas mekanikan energion elektran.)
dinamotoro	(PV: Elektra maŝino, kiu povas funkcii samtempe kiel motoro kaj kiel generatoro por kontinua fluo.)
dinistoro	Kvartavola diodo, havante „pnpn” strukturon. Ĉe malalta tensio tre malintensa kurento fluas, do la diodo estas fermata. Altige la tension, ĉe decida tensionivelo okazos la zenera fenomeno, en la meza junto. Ĉi tiun tensionivelon oni nomas baskultensio (UB).	binistoro
dioda brulimitilo	Estas tia ilo, per kiu oni povas limiti sagnalonivelon inter du ŝtupoj. Plejofte ĝi konsistas el du duonkonduktaj diodoj, konektitaj paralele sed inverse. Estas uzeble nur por malintensaj signaloj, ĉar la diodoj ekz. siliciaj limitas la nivelon en 0,6V. Pli grandaj signaloj tiel estus havantaj distordojn.
dioda miksilo	Ĉi tipa cirkvito eluzas la nelinearan karakterizon de la diodo, por miksi du signalojn, havantaj tiuj diversajn frekvencojn. Post la miksado eliras la suma kaj la diferenca frekvenco de la du miksitaj signaloj. La dioda miksilo ne amplifas, eĉ okazigas iometan perdon. Ĝia avantaĝo, ke estas aplikebla ankaŭ por mikroondoj.
diodokapacito	Ĉe duonkonduktanta diodo kiam ĝuste ne konduktas kurenton, aperas kapacito inter ĝiaj elektrodoj. Ĉi tiun kapaciton oni devas kalkuli en altfrekvencaj cirkvitoj. En alie, ĝuste ĉi tiu propreco de diodoj estas eluzataj, kiam kun la ŝanĝo de tensionivelo estas variata la kapacito. (Vidu ĉe la varikapo)
diodo	Rektifigilo, kiu povas esti elektronika tubo (valvo), aŭ duonkondukta rektifigilo. (PV: Duelektroda lampo.)
diodohava detektilo	Diodo en radiofrekvenca cirkvito, kiu nur duonperiodon traigas. La tegoondo estas sonfrekvenca signalo.
dipleksa	(PV: (pri sendaparato). Povanta efektivigi samtempe du malsamajn sendojn sur du malsamaj ondolongoj.)	dupleksa
dipolanteno	Simetria anteno, ĉe kies du eliraj kontektopunktoj la ricevitaj signaloj ĉiam aperas en kontraŭa polareco.
dipolo	Antenoparto de la duon-ondolonga (duononda) anteno. Sur kiun estas konektata la antena kablo.
direktilo (ĉe anteno)	Elemento de Yagi-tipa anteno, kiu estas lokita al la direkto de la dissendejo.
disagordita amplifatoro	Ĉi tiu tipa amplifatoro enhavas plurajn agorditajn ŝtupojn, sed tiuj ŝtupoj estas agorditaj ne precize al sama frekvenco. La frekvencoj estas kaj malalte kaj pli alte rilate al la difinita mezfrekvenco. La ŝtupoj ne nur rilate al la agorditaj frekvencoj diferencas, sed ankaŭ en la bendolarĝeco.
disbranĉa konekto	Nodo, el kiu estas elkondukataj la kurento al pluraj direkto.
disiga kondensilo	Kondensilo, kiu havas funkcion por bari la unudirektan kurenton. La alternan kurenton la kondensilo traigas.
disiga transformilo	Tiu transformilo, kiu certigas senmetalan kontakton inter la kurentoretoreto kaj la konsumilo.	protekta transformilo
disipado	Transformiĝo de elektra energio al termoenergio en konsisteroj. Ĝi estas malutila fenomeno.
disipebla povumo	Tiu maksimuma povumo, kiun la cirkvito povas elteni sen difekto.
diskokanelo	Sur la bakelita sondisko trovebla kanelo, kiu portas la soninformojn. Ĝia zig-zago per transformila pinglo donas tian elektran informon, kies ondoformo kongruas kun la sonondo. Tiun elektran ondosignalon amplife oni povas aŭskulti.
diskriminatoro	Ĝustigebla cirkvito por akcepti aŭ malakcepti signalojn laŭ iliaj frekvenco. Ĝi diskriminacias la ricevitajn signalojn. Demodulatortipo en la frekvenco-modulita dissendo.	diskriminilo, frekvencodistingilo
dispenso	Liberigo de eksteraj, neintencaj efikoj al iu elemento, cirkvito aŭ ŝtupo.
dissendi	(PV: Disaŭdigi parolon, muzikon ks. per radiofonio.)
dissendilo	(PV: Aparato por dissendi radiofonaĵojn.)
disŝalti	Malligi kontakton, post kio ne fluas kurento.
disŝuta koeficienta	La disŝuta koeficiento esprimas tion, ke el la fortolinioj kiom da parto ne efikas, disŝutiĝas. Oni signas la disŝutan koeficienton kun la litero σ (sigmo).
distordo	(PV: Aliformiĝo de elektra aŭ magneta kampo sub la influo de alia kampo aŭ de okaza kaŭzo. Ne ĝusta reprodukto de sono ĉe ricevado en radiotelefonio.)
diverĝa flukso	Flukso ekster la ferkerno aŭ tiu, kiu ne tuŝas la bobenon kuplantan, tiel ĝi ne transigas magnetan energion.	neutila flukso
diverĝa indukto	Ĉiu konduktilo, kablo, eĉ ankaŭ la konsisterpiedoj havas indukton, kiu dependas de ties longeco kaj strukturo. Ekz. pro tio oni devas konekti konsisterojn kun mallonga pideo en altfrekvencan cirkviton.	neutila indukto
diverĝa kapacito	Ĉiu konduktilo kaj konsistero havas kapaciton rilate al la alioj. Ĉi tiu kapacito dependas de la grandeco de surfaco kaj distanco. Plej ofte kaj ĉe malaltfrekvencoj ĝi ne okazigas problemon, sed en la altfrekvencaj cirkvitoj devas atenti la lokumon de la konsisteroj.	neutila kapacito
dopler-efekto	Sono, aŭ la frekvenco de elektromagneta ondo ŝajnas varia por la observanto, se la fonto de tiuj estas movanta. Se la fonto de signalo proksimiĝas, tiam ŝajnas la frekvenco pli kaj pli altiĝa, kaj kiam malproksimiĝas tio, en tiu okazo la observanto spertas, ke la frekvenco pli kaj pli malaltiĝas.
drato	Konduktilo, kiu estas kapabla trafluigi kurenton. (PV: Metalfadeno)
dratplektaĵo	El multaj dratoj plektita konduktilo.
dratrezistilo	Rezistilo, kiu estas fabrikita el metalfadeno speciala. La metalfadeno estas volvita sur izolanta tenilo.
driftkurento	Tiu ŝargomoveco, kiu estiĝas pro (ena aŭ ekstera) elektra kampo, kiun povas okazigi la ŝanĝiĝo de la temperaturo, la tensiofluktuado, oldiĝo ktp.
drifto	Malrapida ŝanĝiĝo (ofte devio de la nula valoro) de iu elira parametro (plej ofte kurento) pro la ŝanĝiĝo de la temperaturo, pro la tensiofluktuado, oldiĝo ktp.	nulpunkto-migrado
dropo	Propraĵo de transformilo, emfazita en procento. Tio esprimas la diferencon inter la nominala bornotensio primara kaj tiu tensio, kiu estas bezonata fluigi nominalan kurenton primaran, kiam la sekundara flanko estas konektita en kurtcirkvito.
dufadena bobeno	Tia bobeno, kies volvoj estas preparitaj kun du paralelaj dratoj.	bifilara bobeno
dukluza MOD-FETo	MOD-FETo havanta du regajn enirojn.
Duobla Balanc-Miksilo		DBM
duobla bobeno	Du bobenoj de relajso, kies datenoj elektraj ne egalas.
duonkondukta relajso	Konstruelemento, konsistanta el duonkonduktiloj, kiu havas tiajn aŭ tre proksimajn proprecojn elektrajn, kiel la magneta relajso.
duonkonduktanto	Tiaj izolantoj, al kiuj artefarite donante fremdan materion, ricevas kapablecon kondukti kurenton.
duonkonduktilo	Tiu konsistero, kiu estas fabrikita el duonkondukta materio. Tiaj konsisteroj estas ekz. la transistoroj, tiristoroj, triakoj, integritaj cirkvitoj ktp.
duonkondukto	Polusdependa kondukto, kies traiga rezistanco dependas de la alkonektita polustipo de la tensio.
duon-ondolonga anteno	Estas tia radiilo, kiu havas geometrian mezuron duonan de la ondolongo. Ĝia plej simpla formo estas la dipolo. La ideala longeco estas kalkulebla kun la sekva ekvacio; 150/f , kies rezulto estas en metro [m], se la frekvenco estas en [MHz]. En la praktiko estas uzata kurtiga koeficiento, ĉar la ondoj malplirapide disiĝas en metalo ol en la aero. La valoro de tiu koeficiento estas 0,95, se la materio estas kompakta metalo, kaj esta 0,9, se la antenomaterio estas tuboforma.
duon-ondolonga dipolo	La plej simpla anteno duon-ondolonga.
dupleksa	Telegrafia, telefona aŭ radia sistemo, kiu ebligas samtempe la sendon kaj la ricevon. (PV: Rilatanta al sistemo de senfadena aŭ fadena telegrafio aŭ telefonio kaj kiu ebligas al ĉiu stacio efektivigi samtempe la sendon kaj la ricevon de komunikoj.)
dupleksa reĝimo	Tiu parto de funkciado, kiam la aparato estas uzata samtempe por kaj sendi kaj ricevi.
dupleksilo	Tia aparato, per kiu eblas funkciigi send/ricevatoron uzante unu antenon dum sama tempo.
dupolara	Geometrie dupozicia ondoformo disradiata, kiu rilatas unu al la alia kun ortangulo.
dupolusa	Havas du elektre diversajn konektopunktojn.	dupolu(um)a
dupoluso	Tiujn materiajn korpusklojn, en kiuj estas, kaj pozitivaj, kaj negativaj ŝargoj, oni nomas dupulusoj. Ankaŭ en cirkvito oni diferencas du kaj kvarpolusojn. En cirkvito en tiu okazo oni parolas pri dupoluso, se la konsistero aŭ cirkvitelemento (rezistilo, induktilo, kondensilo, amplifatoro ktp.) per du punktoj / polusoj estas konektita al la cirkvito. Depende de la karakterizo de konsistero aŭ konstru-elemento la dupoluso en cirkvito povas esti lineara aŭ nelineara kaj aktiva aŭ pasiva.	dipoluso
duradia osciloskopo	Estas kapabla mezuri kaj aperigi du apartajn signalojn. Tiel eblas facile kompari la du signalojn.
dustata vibratoro	Tia vibratoro, kiu havas du stabilajn statojn.
dutakta rektifigo	Funkcia maniero de cirkvito, kiu rektifigas la alternan kurenton.
dutakta rektifilo	Cirkvito, kiu faras el alterna kurento unudirektan, fluktuan kurenton. Konsistas el du aŭ kvar diodoj. Por la dudioda tipo estas bezonata tia transformilo, kies sekundara bobeno havas ankaŭ mezkonekton. La kvardioda tipo estas nomata Graetz (grec) -ponto.
E
ecargeneratoro	Speciala mezurilo, kiu estas kapabla montri grafike la mezuritajn datenojn de cirkvito.
ecaro	Karakteriza kurbolinio.
edison-konektingo	Ŝraŭbe konekta ingo.
efektiva valoro	Plej ofte uzata valoro reprezenti alternan signalon. La difina bazo de la efektiva valoro estas tiu kontinua kurento, kiu povas produkti tiom da termoenergio, kiel la sinusforma. Uef. = 0,71 Û
efika alteco	Tiu alteco de anteno, kiu estas efika por la emanigo.
efika longeco	Tiu longeco de anteno, kiu estas efika por la emanigo.
efluvo	La ŝargita kondensilo, akumulatoro sen ŝarĝo perdas sian ŝargon.
ekarto	Permesata histerezo de la valorintervalo.
ekfunkciigas	Enŝaltas aparaton, alkonektas nutrotension al cirkvito, kiuj komencas funkcii.
ekran-krado	En multkolora kineskopo estas uzata pro tio, ke la elektronradio nur la ĝustan kolortavolon ekscitu. Estas uzata t.n. ombromasko. Tiu ombromasko en la envica-tuboj oni nomas breĉomasko.	ombromasko, breĉomasko
ekrano	Faco de la kineskopo kaj la elektronfaska tubo.
ekscita kurento	Tiu kurentointenso, kiu estas minimume bezonata por teni en funkcia stato la relajson.
ekscita stato	Aktiva stato de relajso.	ekscitiĝo
ekscitatoro	(PV: Aparato por produkti elektran eksciton aŭ kurenton de ekscito.)
eksciti	Igi pli intensan energionivelon. Konekti tension sur relajsobobeno.
ekscita kontaktilo	Tiu kontaktilo de relajso, kiu tiam fermas la cirkviton, kiam la relajso estas en ekscita stato.
ekscita kurento	Tiu kurentointenso, kiu estas bezonata minimume por teni relajson en ekscita pozicio.
ekscita tensio	Tiu tensiograndeco, kiu estas bezonata minimume por fluigi ekscitan kurenton tra la bobeno de relajso.
ekscito	Influo estigi pli intensan energionivelon.
ekscitrono	Jontubo (hidrargvapora) kun unu anodo, ekfunkciiga per sparkoarko. Tiu tubo estas kapabla rektifigi kurenton.
ekstera temperaturo	Temperaturo de medio. Tiu temperaturo, kion oni mezuras ekstere de la kapsulo de konsistero, aŭ ekstere de la ujo (skatolo) de cirkvito.
ekstrema valoro	Ne ordinara valoro.
elbranĉo	Tiu punkto de cirkvito, de kie disiĝas al du aŭ pluraj direktoj.	debranĉo
elektra	(PV: Produktata de elektro.)
elektra arko	Pro tre alta tensio povas joniĝi la aero inter la du elektrodoj. En ĉi tiu joniĝanta kanalo la ŝargoportantoj jam povas movi, kiu okazigas lumefekton.
elektra bremsado	Povas esti uzante fortan elektromagneton, plej ofte por fiksigo de veturilo (tramo). Alia maniero, kiam la movantan energion la elektra motoro de veturio konsumas kiel generatoro. En ĉi tiu okazo la generatoro estas konektita en kurtcirkvito.
elektra fajrero	Simila al la elektra arko, sed ĉi tie la nutrilo ne povas teni kontinue la bezonatan tensionivelon, tial la arko estas nur momenta.	sparko
elektra hejtado	Por varmigi ĉambron estas uzata elektra energio.
elektra hejtilo	Tia hejtilo, kiu uzas elektran energion por krei varmon.
elektra kampo	La elektroŝargoj kreas elektran kampon ĉirkaŭ si mem. La elektra kampo estas fortokampo, kiu signifas tion, ke enmete elektroŝargon en ĉi tiun fortokampon, al la elektroŝargo impresas diversintensaj kaj diversdirektaj fortoj. La fortokampo reprezentas tiun spacon, en kiu la kampon kreita energio estas efike laborkapabla.
elektristo	Elektroteknikisto - fakulo, kiu okupiĝas pri la elektrotekniko.	elektroteknikisto
elektrizi	Prepari eblecojn per konvena teknikaĵo por uzi la elektran energion. ekz. konstrui tensioreton publikan.	elektr(um)i
elektro	Grekdevena vorto el la elektron (sukceno) , kiu esprimas al tiu rilatan fizikan fenomenon kaj praktikan uzadon. Unu el la formoj de la fizika energio, kiu montriĝas per lumaj, varmaj kaj mekanikaj fenomenoj. (PV: Unu el la formoj de la fizika enrgio, kiu montriĝas per lumaj, varmaj kaj mekanikaj fenomenoj.)
elektrodinamiko	Parto de la fiziko, kiu pritraktas la fenomenojn de la reciproka efiko de magneta kampo kaj de elektra fluo. (PV: Parto de la fiziko, kiu pritraktas la fenomenojn de la reciproka efiko de magneta kampo kaj de elektraj fluoj.)
elektrodinamismo	(PV: Aro da fenomenoj kreitaj de la elektraj fluoj.)
elektrodinamometro	(PV: Aparato, kiu metita en elektrodinamikan efikon inter du cirkvitoj, servas por mezuri kurenton, tension aŭ alian elektran forton. )
elektrodo	(PV: Unu el la kondukantoj, kiun oni mergas en la elektroliza bano: ekzistas du elektrodoj: katodo (negativa) kaj anodo (pozitiva).)
elektroforo	(PV: Aparato de elektrostatika indukto, kiu servas por produkti malgrandajn ŝargojn de statika elektro.)
elektroforto	Intenso de elektro.
elektrokemio	Parto de la kemio, kiu pritraktas la kemiajn efikojn de la elektro
elektrokutiĝo	Tuŝante altan tension kurento fluas tra la homa korpo, kiu okazigas kontraŭvivan efikon.	elektrovundiĝo
elektrolita disiĝo	La disfalo de kemiaĵoj al jonoj estas la elektrolita disiĝo. Ĉi tiu impreso fariĝas pro solviĝo aŭ fandiĝo.	dissocio
elektrolita kondensilo	Speciala kondensilo, inter kies elektrodoj la izolanta tavolo estas elektrolito. La tiaj kondensiloj povas havi eĉ tre grandan valoron de kapacito.	elko
elektrolita tensio	Inter la elektrolito kaj la en tion enmetita materio mezurebla tensio. La elektrolita tensio estas signifa propreco de la materioj. Tiu tensio povas esti aŭ pozitiva aŭ negativa, depende de la materio. ekz. 1. Se la pozitvaj metaljonoj iras al la solvaĵon, tiel en la metalo fariĝas elektronpluso, kaj en la fluaĵo fariĝas elektronmanko. Do, la elektrolito havas pozitivan, la metalo negativan ŝargon. 2. Se la jonoj el la elektrolito eliĝas sur la metalon, tial la metalo havas pozitivan, la solvaĵo negativan ŝargon. Se oni metas du elektrodojn el diversaj materioj en elektroliton, la elektrolitaj tensioj unuopaj povas adiciĝi.
elektrolito	(PV: Nomo donata al ĉiu substanco malkomponebla per la elektra fluo.)
elektrolizi	(PV: Malkomponi substancon per elektra fluo en ĝiajn konsistigajn elementojn aŭ almenaŭ en du aŭ plurajn elemento-grupojn.) Oni parolas pri elektrolizo, kiam la impreso de kurento la jonoj fariĝas neŭtralaj atomoj en la elektrolito.
elektromagneta kampo	Tia magneta kampo, kiun kreas kurentofluo.
elektromagnetismo	(PV: Parto de la elektra scienco, kiu pritraktas la reciprokajn efikojn de kurentoj sur la magnetojn.)
elektromagneto	Artefarita magneto, konsistanta el fera stango (ferkerno), ĉirkaŭ kiu estas volvita drato kaj kiu magnetiĝas pro la trafluanta kurento. (PV: Artefarita magneto, konsistanta el fera stango ĉirkaŭ kiu estas volvita elektra fadeno kaj kiu magnetiĝas, kiam la kurento trafluas la volvaĵon. )
elektromekanikisto	Elektronika fakulo, muntisto, reparisto de elektroteknikaj cirkvitoj, aparatoj.	mekanisto
elektrometro	(PV: Aparato por mezuri la diferencojn de potencialo.)
elektromuntisto	Elektra fakulo, muntisto, reparisto de elektraj cirkvitoj, aparatoj.
elektronelpaso	En ĉabrotemperaturo la elektronoj ne povas elpasi el la metaloj kontraŭ tio, ke tiuj puŝas reciproke unu la alian. La elektronoj havas alian energion la t.n. kinetikan energion. Tiu kinetika energio dependas de la temperaturo de la metalo. Elektronoj nur tiam povas elpasi el metalo, se ties temperaturo estas alta.	emitiĝo
elektronika tubo	En envelopon preparita elektroteknikaĵo. En la envelopo estas aŭ vakumo aŭ gaso. Laŭ la funkcikapablo tiuj estas multtipaj de la rektifigiloj ĝis la diversaj amplifiloj.	elektrontubo tubo
elektronika voltmetro	Tia elektrometro, kiu havas elektronikajn cirkvitojn.
elektroniko	Tia parto de elektrotekniko, en kiu estas ofte uzataj la duonkonduktaj konsisteroj.
elektronĵetilo	Elektrodkomplekso en la elektronfaska tubo. Per tiuj elektrodoj estas akceligaj la elektronoj por tiuj grandrapide atingu la ekranon.	elektrooptikilo elektronkanono
elektrono	(PV: Infinitezime malgranda ero de atomo, ŝargita per negativa elektro.) La elektrono(j) rondiras ĉirkaŭ la atomkerno.
elektroskopo	(PV: Instrumento por konstati la elektron kaj difini ĝian pozitivecon aŭ negativecon.)
elektrosonorilo	Sonkreilo eluzante la elektromagnetan efekton. Elektromagneto movigas „martelon”, kiu martelo dum la movado frapas kloŝon.
elektrostatiko	(PV: Parto de la fiziko, kiu pritraktas la fenomenojn aŭ la elektrajn ŝargojn, kiuj manifestiĝas per ripoza aŭ statika stato. )
elektrosubstacio	Tensioŝanĝa nutrouzino inter la elektro-produktejo kaj la konsuma reto.
elektroterapio	(PV: Kuracado de malsanecaj afekcioj per elektro.)
elira impedanco	Kvarpolusa propreco ĉe la eliro, kiu reprezentas kompleksan rezistancon kontraŭ alterna kurento.
elira kapacito	Ĉe la eliro de kvarpoluso mezurebla aŭ kalkulebla kapacito.
elira transformilo	Transformilo por alĝustigi la eliran impedancon al la ŝarĝilo aŭ konsumilo.
eliro	Tiu flanko de kvarpoluso, kie estas konsumebla la prilaborita signalo.
elirpovumo	Apartenas al tiu maksimuma ŝarĝokurento, kun kiu la aparato ne difektiĝas.
elpasa laboro	Tiu laboro, kiu estas bezonata por elektronoj elpasi el metalo en vakumo. Ĝi Estas karakteriza signifo de metalo.	emita laboro
elŝalta enirejo	Al kiu estas konektita la elŝalta signalo.
elŝalta signalo	Signalo, pro kies efiko cirkvito aŭ parto de cirkvito malfunkciiĝas.
elŝalta tempo	Tiu bezonata tempo, dum kiu la trafluanta kurento nuliĝas.
elŝalti	Malfunkciigi cirkviton, aparaton, maŝinon ktp.
emaniga diagramo	Montras la radiointenson de la anteno rilate al la direkto.
emaniga rezistanco	Kalkulebla el la disradiita povumo kaj el la antenkurento.
emanigi	Disradiigi elektromagnetajn ondojn.
emanigilo	Tiu parto de anteno (YAGI), kiu disradiigas la elektromagnetajn ondojn.
emanigo	Disradiigo de la elektromagnetaj ondoj.
emisii	Eligi lumon.
emitera ripetilo	Tipo de amplifatoro el dupolara transistoro, kies elira signalo ripetas la ŝanĝon de la emitero.
emitero	Tiu elektrodo de transistoro, el kiu venas la dominaj ŝargoportantoj, emitas elektronojn. Kompare al tiu elektrodo estas mezurata la biastensio de la bezo.
emiti	Eligi elektronojn.
eneodo	Elektronika tubo kun sep gridoj. Ĝi estis evoluigita por frekvencomodulilo. Hodiaŭ jam ne estas uzata.
energia transformado	La energo estas trovebla en diversaj formoj. Se estas bezonata ŝanĝi la energion inter la tipoj, tiam oni parolas pri energiotranformado. La proceso ĉiam havas malpli ol 100%-an rendimenton. La rendimento estas la kvociento de la elira kaj la enira energioj.
energio	Fizika forto, kapabla je iu laboro. Ĝia unuo estas la JOULE (ĵulo) [J]. La povumo estas la eluzata energo dum decida tempo - (J/sekundo), alinome wato [W].
enira inpedanco	Kvarpolusa propreco ĉe la eniro, kiu reprezentas kompleksan rezistancon kontraŭ alterna kurento.
enira kapacito	Tiu kapacito, kiu estas mezurebla ĉe la enira flanko de kvarpoluso.
enira transformilo	Transformilo por alĝustigi impedancon al la eniro de kvarpoluso.
eniro	Tiu flanko de kvarpoluso, al kiu estas konektita la prilaborenda signalo, aŭ al kiu estas kuplita la eliro de la antaŭa ŝtupo.
enmetaĵo	Ŝanĝebla parto de la fandgardilo, kies metalfadeno fandiĝas pro la superkurento.
enŝalta ŝarĝo	Tiu pliintensa ŝarĝo, kiu estiĝas je la enŝalto de cirkvito, kiam la cirkvito enhavas tia(j)n konsistero(j)n, kies rezistanco estas malgranda komence de la kurentofluo. Ekz. ampolo je la enŝalto havas malgrandan rezistancon, ĉar ties filamento komence ne ardas. Se en cirkvito estas kondensilo, induktilo, tiuj proprecoj simile okazigas enŝaltan pliŝarĝecon.
enŝalta tempo	Tiu tempo, kiu estas bezonata por atingi la maksimuman intenson de la trafluanta kurento.
enŝalti	Ekfunkciigi aparaton aŭ cirkviton certigante la fluon de kurento kun la konektado de la nutrotensio.
envelopo	Tiu parto de la elektronika tubo, kiu ĉirkaŭas la internan parton, kaj en kies interno estas vakuo aŭ gaso. Ĝi estas produktata plejofte el vitro.
epitaksio	Kreskigitaj tavoloj unu super la alia, en la duonkonduktila fabrikado. Estas uzata ekz. ĉe la produktado de transistoroj, kiuj tipoj estas tre kapablaj por altfrekvencaj signaloj.
eraro	Neĝusta funkciado.	perturbo
erarsignalo	Signalo kiu en tiu okazo estiĝas, kiam estas eraro en la funkcio. Ĉi tiu signalo, aŭ automate kompensas la efikon de eraro, aŭ nur simple indikas por la uzanto la ĉeeston de la eraro.
EREPROM	(Elektre REProgramebla ROM). La uzanto povas forigi la informojn kaj programigi elektronike la memorilon.
etalono	Aŭtenta mezuro kaj norma ekzemplero de iu mezurunuo. Originalo, al kiu estas komparata la pli postaj elementoj, cirkvitoj, aparatoj ktp.
eta tensio	Ne pli granda ol 50V.
F
fado	Fenomeno ĉe tiuj radioondoj, kiuj trairas la jonosferon. La jonosfero influas la disiĝon de la radioondoj, eĉ povas tiujn tute reteni kaj povas ŝanĝi la polarizecon. La fadon okazigas krome ankaŭ la fazdiferenco inter la alventantaj rektaj kaj reflektaj ondoj. (PV: Fenomeno konsistanta el sinsekvaj plimalfortigoj aŭ plifortigoj de aŭdeblo en radioriceviloj.)
fandogardilo	Protektilo kontraŭ la superkurento. Ĝia metalfadeno fandiĝas kaj tiel disŝaltas la cirkviton.
fantombildo	Sur la ekrano aperanta pala bildo apud la normala bildo.
Faraday-efekto	Tiu fenomeno, kiam la polarizeco de la radioondoj ŝanĝiĝas trairante la jonosferon. Kutimas nomi ĉi tiun fenomenon ankaŭ Faraday-rotacio.
Faraday-kaĝo	En la kaĝo ne estas elektroŝargo, ĉar la ŝargoj klopodas lokiĝi sur la randon. Tiel la kaĝo estas aplikebla por kontraŭelektra ekranado. Estas uzata tie, kie oni volas fari precizan mezuradon, tiel evite la eksteran influon elektrostatikan al la instrumentoj. Ĉi tiu maniero ne estas efika kontraŭ la magneta kampo.
Faraday-tezoj	Estas konataj du tezoj. – En konduktilo movanta en magneta kampo (aŭ staranta konduktilo en movanta magneta kampo) estiĝas kurento, kies intenso proporcias kun la rapideco de movo kaj kun la intenso de magneta kampo. – En elektrolito la amaso de la eligita matero proporcias kun la intenso de la trafluanta kureno kaj kun la elektrokemia konstanto de materio.
farado	Unuo de la kapacito. Se kondensilon la tensio variĝas kun 1V-o dum 1 sekundo kaj estiĝas 1A kurento, tiam la kapacito de kondensilo estas 1F (farado). Ĉi tiu estas tre granda valoro, tial en la praktiko ne estas uzata. En la praktiko estas uzataj unuoj: [μF] mikrofarado [nF] nanofarado [pF] pikofarado (PV: Praktika mezurunuo de elektrostatika kapacito: farado estas kapacito de elektra kondensatoro, kiu sub tensio de unu volto entenas unu kulombon.)
faska tetrodo	Tia strukrurohava tetrodo, en kiu tiel densiĝas la elektronoj, atingantaj la anodon, ke tiuj repuŝas la sekundarajn elektronojn.
fasko	En malgranda sekco amasiĝantaj elektronoj, disradiataj ondoj.
fazangulo	Montras la fazdiferencon ĉe geometrie reprezentataj signaloj, se tiuj ne estas en sama fazo.
fazkomparilo	Ecaro por kompari la situon de du signaloj.
fazkonduktilo	Tiu konduktilo en la publika altensia reto, kiu ne estas terumita. La konduktilo havas potencialdiferencon rilate al la tero kaj al la terumita nulkonduktilo.